Karta kierowcy to jeden z podstawowych, najważniejszych dokumentów każdej osoby prowadzącej pojazd, w którym wykorzystuje się tachograf cyfrowy. Karta kierowcy jest wymagana dlatego w samochodach o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, które służą transportowaniu towarów. Muszą posiadać ją również przewoźnicy w transporcie osobowym, gdy liczba przewożonych osób jest większa niż 9 razem z kierowcą. W drodze może dojść jednak do sytuacji, w których karta kierowcy zostanie zgubiona, skradziona albo ulegnie uszkodzeniu. Co w takim razie powinien zrobić wtedy kierujący pojazdem? Jak się zachować? Czy może on kontynuować dalszą podróż bez takiej karty?
Karta kierowcy w transporcie towarów i osób
Regulacje odnoszące się do karty kierowcy zostały zawarte w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r.
Karta kierowcy jest kartą do tachografu. Dokumentem imiennym, który pozwala na identyfikację kierowcy oraz gromadzenie danych dotyczących podejmowanych przez niego czynności i aktywności. To zatem właśnie dane przechowywane na karcie stanowią podstawowy dowód w przypadku kontroli lub podczas analizy czasu pracy kierowcy.
Zgodnie z art. 27 ust. 2 „Kierowca może posiadać nie więcej niż jedną ważną kartę kierowcy i jest uprawniony do posługiwania się jedynie jego własną imienną kartą kierowcy. Kierowca nie może posługiwać się kartą uszkodzoną lub kartą, której okres ważności upłynął”.
Organem uprawnionym do wydawania kart kierowcy na terenie Rzeczpospolitej Polskiej jest wyłącznie Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych w Warszawie (PWPW).
Kradzież, zagubienie lub uszkodzenie karty kierowcy
Podczas wykonywania zlecenia może dojść do wielu różnych, nieprzewidzianych zdarzeń. Kierowcy muszą dlatego wiedzieć, jak powinni zachować się, gdy ich karta zostanie ukradziona, zgubiona lub ulegnie uszkodzeniu. Postępowanie na wypadek takich zdarzeń zostało uregulowane w ww. rozporządzeniu w art. 29 ust. 1-5.
Jeżeli dojdzie do uszkodzenia, zgubienia, skradzenia lub problemów z działaniem karty, kierowca jest także w każdym przypadku zobowiązany do wystąpienia o kartę zastępczą do właściwych organów w państwie członkowskim swojego normalnego miejsca zamieszkania w terminie 7 dni kalendarzowych. Organy te wydają kartę zastępczą w ciągu ośmiu dni roboczych od dnia otrzymania szczegółowego wniosku o jej wydanie.
Każdą uszkodzoną lub działającą wadliwie kartę kierowca zwraca do właściwego organu państwa członkowskiego jego normalnego miejsca zamieszkania. Kierowcy po odesłaniu uszkodzonej karty do PWPW na wypadek kontroli powinni posiadać przy sobie kopię złożonego wniosku, w którym ubiegają się oni o wydanie duplikatu.
Jeżeli karta została ukradziona, kradzież ta musi zostać formalnie zgłoszona właściwemu organowi państwa, w którym dokonano kradzieży.
Zaginięcia karty kierowcy również dokonuje się w drodze formalnego zawiadomienia właściwych organów państwa członkowskiego, które ją wydało oraz właściwych organów państwa członkowskiego, które stanowi normalne miejsce zamieszkania kierowcy, o ile są to różne państwa.
Jak wygląda procedura zgubienia, kradzieży lub uszkodzenia karty kierowcy w praktyce?
Jeżeli dojdzie do jednego z ww. zdarzeń, czyli zgubienia, kradzieży, uszkodzenia lub problemów z działaniem karty, a kierowca musi wyruszać w trasę, jest on zobowiązany do szczegółowego udokumentowania całego zdarzenia. Opis ten należy przygotować na samym początku, jeszcze przed rozpoczęciem podróży.
Jazda bez karty kierowcy wymaga przygotowania przez kierowcę dwóch wydruków z tachografu.
- Wydruk pierwszy uzupełnia się na początku dnia, w chwili wyruszenia w drogę. Muszą zostać zawarte w nim: imię i nazwisko kierowcy, numer karty, numer prawa jazdy oraz podpis.
- Wydruk drugi sporządza się po zakończeniu trasy. Kierowca powinien uwzględnić w nim wydarzenia, informacje dotyczące jego pracy od chwili sporządzenia pierwszego wydruku. Muszą być one możliwie jak najbardziej szczegółowe oraz oddające wszystkie najistotniejsze dane i wykonane czynności. Czas pracy, dyspozycyjność, podejmowane aktywności. Tutaj również umieszcza się najważniejsze dane identyfikujące, takie jak na pierwszym dokumencie.
Kto może złożyć wniosek o wydanie karty kierowcy?
Jedyną osobą uprawnioną do złożenia wniosku o wydanie nowej lub zastępczej karty jest sam kierowca. To także on jako jedyny może uiścić wymaganą opłatę, potwierdzoną jego imiennym rachunkiem bankowym. Pracodawca nie ma w tym zakresie żadnych uprawnień. Jeżeli kierowca chciałby uzyskać zwrot kosztów, jakie poniósł na wydanie nowej karty, powinien natomiast wystąpić do swojego zakładu ze stosowną prośbą.
